Financial news + insight

Articles in NOS

GENERAL

GeneralJune 3, 2026

Vlaamse zangeres en televisiepersoonlijkheid Margriet Hermans (72) overleden

De Vlaamse zangeres Margriet Hermans (72) is na een kort ziekbed overleden. Dat heeft haar dochter Celien bekendgemaakt. Hermans was bekend in Vlaanderen als zangeres en televisiepersoonlijkheid. Ook was ze een tijd actief in de politiek. Eind april werd Hermans gediagnosticeerd met kanker. Half mei liet ze weten dat het om een zeldzame vorm ging, waarvoor slechts "beperkte behandelingsopties" waren. Ze bracht de afgelopen weken samen met haar familieleden door. Margriet Hermans begon haar carrière als zangeres in 1985. Ze scoorde diverse hits, waaronder Een vriend, Alle mooie mannen zijn zo lelijk en Laissez rouler le bon temps en Jacqueline. Ook presenteerde Hermans op de Vlaamse tv een aantal jaar haar eigen talkshow Margriet, waarin nationale en internationale sterren de revue passeerden. Ook in Nederland was ze te zien, als panellid in het tv-spelletje Zo vader, zo zoon. Eind jaren negentig sloeg Hermans een ander pad in: tussen 1999 en 2009 was ze Vlaams parlementslid. Ze bleef volksvertegenwoordiger tot 2009, waarna ze terugkeerde naar haar artiestencarrière. Ze nam deel aan het achtste seizoen van het programma Liefde voor muziek, met onder anderen Davina Michelle en Suzan & Freek. "Voor Vlaanderen was zij een zangeres, een televisiepersoonlijkheid, een politica, een vrouw met een uitgesproken stem en een groot hart", schrijft dochter Celien. "Mama heeft het leven geleefd met een intensiteit die zelden voorkomt." Op onderstaande beelden zingt Margriet Hermans Alle mooie mannen zijn zo lelijk:

NOS1 min read

EconomyJune 3, 2026

Chemiebedrijf Dow schrapt zo'n 600 banen in Nederland

Chemiebedrijf Dow gaat in Nederland zo'n 600 banen schrappen. Het bedrijf wil op die manier kosten gaan besparen. Vandaag heeft het chemiebedrijf het personeel geïnformeerd over de ontslagronde. Dow is al langer bezig met een wereldwijd plan om het bedrijf te reorganiseren. Zo wil het bedrijf minder managementlagen en meer processen automatiseren. Wereldwijd gaan ongeveer 4500 banen geschrapt worden, waarvan 605 dus in Nederland. Dow heeft drie fabrieken in Nederland: in Terneuzen, Delfzijl en Dordrecht. In Terneuzen staat veruit de grootste fabriek met 3200 medewerkers en is daarmee een grote werkgever in Zeeland. Bij welke locaties banen verdwijnen en hoeveel dat er zijn, is nog niet duidelijk. De komende weken gaat het bedrijf praten met de ondernemingsraad over de afwikkeling van de ontslagen. Het is ook nog niet duidelijk in welke laag van het bedrijf de ontslagen gaan vallen, laat een woordvoerder weten. Dubbelslag Vakbond FNV "betreurt" de ontslagronde. "Zeker in deze economische tijd, is dit echt een slag", vertelt bestuurder Wilbert Verbeek. FNV is niet betrokken bij een zogenoemd sociaal plan. Dat zijn de afspraken over een reorganisatie rondom werknemers. "We zijn wel op de achtergrond betrokken. Als mensen bijvoorbeeld vragen hebben over hun vaststellingsovereenkomst." De burgemeester van Terneuzen zegt tegen Omroep Zeeland dat de gemeente in nauw contact blijft met Dow over het verdere verloop van het proces. "Dit bericht raakt veel mensen. Mijn gedachten zijn in de eerste plaats bij de medewerkers die hierdoor in onzekerheid verkeren. Ook voor hun gezinnen en voor anderen die direct of indirect betrokken zijn, is dit een ingrijpende tijd", zegt burgemeester Franc Weerwind.

NOS1 min read

GeneralJune 3, 2026

Meerdere gemeenten wijzen nieuwe aanvragen voor thuisonderwijs af

Meerdere gemeenten hebben besloten het aantal kinderen dat thuisonderwijs krijgt vanwege de levensovertuiging van hun ouders te beperken. Onder meer Amersfoort, Utrecht, Rotterdam en Groningen wijzen voorlopig alle nieuwe verzoeken af. Dat doen ze vanwege een recent oordeel van de Hoge Raad dat vrijstelling van de leerplicht alleen nog in uitzonderlijke gevallen mogelijk is. Afgelopen vrijdag meldde het Openbaar Ministerie dat het ouders van wie de kinderen vanwege hun geloof of levensovertuiging niet naar school gaan strafrechtelijk gaat vervolgen. Over de toekomst van die kinderen worden nu gesprekken gevoerd tussen onder meer het ministerie, gemeenten en het OM. Stijging thuiszitters De gemeente Den Haag besloot vorige week dat de kinderen die daar thuisonderwijs volgen vanwege een levensbeschouwelijke vrijstelling na de zomer weer naar school moeten. Het gaat om ruim honderd kinderen, vier keer zoveel als vijf jaar geleden. In totaal zitten zo'n 2500 kinderen in Nederland thuis vanwege de vrijstelling, zei het Nederlands Jeugdinstituut eerder tegen NU.nl. De Rotterdamse wethouder Said Kasmi zegt dat hij het besluit van Den Haag "heel goed" begrijpt en "heel blij" is met de uitspraak van de Hoge Raad. "In Rotterdam vragen we hier al jaren aandacht voor, omdat we ons zorgen maken over kinderen die thuisonderwijs krijgen zonder dat er echt zicht is op hun ontwikkeling, welzijn en veiligheid." De afgelopen jaren zag Rotterdam een stijging in de hoeveelheid thuiszitters: waar twee jaar geleden nog 68 kinderen thuisonderwijs kregen, zijn dat er in het huidige schooljaar 102. Een woordvoerder van de gemeente zegt dat momenteel vijftig nieuwe aanvragen gepauzeerd zijn zolang er landelijke gesprekken worden gevoerd. Verschillen tussen gemeenten Op basis van die gesprekken kijkt de gemeente wat het voor Rotterdam betekent en of er nieuw beleid nodig is. "We zien namelijk dat verschillen tussen gemeenten ervoor kunnen zorgen dat ouders uitwijken naar een gemeente waar soepeler met vrijstellingen wordt omgegaan." Ook de gemeente Utrecht wacht het landelijk beleid af en behandelt in de tussentijd geen nieuwe aanvragen. In Utrecht volgen 26 kinderen thuisonderwijs. "Voor deze groep zien we komend schooljaar als een overgangsjaar", zegt een woordvoerder. Voor de kinderen die al lange tijd vrijgesteld zijn kan de overgang naar onderwijs ingrijpend zijn, aldus de woordvoerder. De gemeente Groningen wijst alle nieuwe verzoeken af en zegt de jaarlijkse herhaalverzoeken "per geval" te gaan bekijken. Die moeten ouders elk jaar vóór 1 juli indienen bij de leerplichtambtenaar. Toezicht of afschaffen Staatssecretaris Tielen van Onderwijs zei eerder deze maand in een aflevering van het onderzoeksprogramma Boos van BNNVARA dat ze de levensbeschouwelijke vrijstelling van de leerplicht wil afschaffen. Een woordvoerder van Tielen zegt dat er "voor de zomer" een brief komt. Ze noemt twee scenario's: thuisonderwijs wordt als een formele sector bestempeld zodat er toezicht gehouden kan worden of de vrijstelling wordt helemaal afgeschaft. Wanneer hierover een besluit wordt genomen is "lastig te zeggen". Volgens Tielen moeten de plannen eerst besproken worden met de Tweede Kamer: voor beide scenario's zou namelijk een verandering van de wet nodig zijn. De Nederlandse Vereniging voor Thuisonderwijs (NVvTO) laat in een reactie weten het niet eens te zijn met de beslissing van de gemeente Den Haag. De NVVTO zegt dat wethouders geen bevoegdheid hebben om zelfstandig over de vrijstelling op basis van levensbeschouwing een besluit te nemen. "Een gemeente kan immers niet besluiten dat een bepaalde landelijke wet plaatselijk niet geldt."

NOS3 min read

GeneralJune 3, 2026

Zeven jaar cel en tbs voor sextortion bij zestig meisjes

Een 22-jarige man uit Spijkenisse moet zeven jaar de cel in en krijgt tbs met dwangverpleging voor sextortion. Hij perste zeker zestig meisjes af met naaktbeelden. Damian D. deed zich op internet voor als jonge vrouw en zocht via Snapchat contact met zijn slachtoffers. Hij dwong de meisjes op een gegeven moment om seksueel geladen foto's en filmpjes van zichzelf te maken. Daarnaast liet hij hen seksuele handelingen verrichten, ook als ze op school zaten. Zo liet hij hen 'Turpien' op hun lijf schrijven - dat was zijn bijnaam op het internet. Sommigen moesten een bord met die naam voor hun naakte lichaam houden. Als ze niet deden wat hij opdroeg, dan dreigde D. om hun beelden en persoonsgegevens openbaar te maken. Steeds extremer Van zijn slachtoffers woont er één in Nederland. De rest komt uit onder meer de Verenigde Staten, Montenegro en Duitsland. De rechter vermoedt dat er meer slachtoffers zijn, die (nog) niet zijn getraceerd. De meisjes waren tussen de 13 en 20 jaar oud. Volgens de politie werden de opdrachten steeds extremer en sadistischer. Als de slachtoffers niet deden wat hij eiste, werd hun beeldmateriaal online gezet en verspreid onder familie en vrienden. D. verkocht ook foto's in besloten groepen op Telegram, waar hij hun persoonsgegevens deelde. 'Gevoel van trots' Volgens de rechter toonde de man "geen enkele blijk van empathie en stopte hij zelfs niet als de meisjes zeiden dat zij suïcidale gedachten hadden". D. heeft vrijwel alles bekend, schrijft Rijnmond. Bij hem zijn autisme en seksueel sadisme vastgesteld. Hij zei in het dagelijks leven moeite te hebben om contact te maken. Dat compenseerde hij op internet, waar hij naar eigen zeggen een gevoel van trots kreeg als hij erin slaagde naaktbeelden te verzamelen. De celstraf van zeven jaar valt lager uit dan de eis van het Openbaar Ministerie, dat negen jaar had geëist. De rechter houdt meer rekening met de stoornissen bij de verdachte.

NOS1 min read

GeneralJune 3, 2026

Ook rechter ziet geen grond om rapper Ye te weren uit Nederland, concerten gaan door

Rapper Ye, voorheen Kanye West, hoeft niet worden geweerd uit Nederland. Dat heeft de rechtbank van Amsterdam bepaald. De uitspraak betekent dat de twee concerten van de artiest aanstaande zaterdag en maandag door kunnen gaan. Het Centraal Joods Overleg (CJO) spande een kort geding aan tegen de komst van de rapper vanwege antisemitische en pro-nazistische uitspraken en acties. De rechter ziet geen aanwijzingen dat de komst van Ye een gevaar vormt voor de openbare orde. "En bij zijn concerten in andere landen zijn geen antisemitische uitspraken gedaan", stelt de rechter. Er wordt in de gaten gehouden of Ye niet opnieuw kwalijke uitlatingen doet. De 48-jarige Ye is op dit moment al in Nederland, bevestigt de advocaat van de organisator van zijn optredens. Die optredens vinden plaats in het GelreDome in Arnhem. Tweede Kamer Begin mei steunde een meerderheid van de Tweede Kamer een motie van de ChristenUnie en de VVD om de komst van de omstreden rapper tegen te houden. Vorige week stelde minister Van den Brink van Asiel en Migratie dat er geen gegronde reden is om Ye te weren. Ook verleende de gemeente Arnhem een evenementenvergunning voor de twee concerten. Burgemeester Marcouch noemde de uitspraken van Ye "verwerpelijk" en "volstrekt afkeurenswaardig", maar moest voor het verlenen van de vergunning kijken naar zaken als beveiliging en de openbare orde. Die aspecten rond het concert zijn volgens de Arnhemse burgemeester allemaal goed geregeld. Shirt met hakenkruis Rapper Ye kwam de afgelopen jaren verschillende keren negatief in het nieuws om zijn uitlatingen. In 2022 zette sportmerk Adidas een samenwerking met de artiest stop na antisemitische berichten op Twitter (nu X). Daar schreef hij: "Vanavond nog wat slaperig, maar als ik wakker ben ga ik death con 3 op het Joodse volk". Ye noemde in 2018 slavernij "een keuze". Ook bracht hij vorig jaar T-shirts op de markt met daarop een hakenkruis, waarna zijn webshop offline werd gehaald. Volgens Ye waren zijn acties te wijten aan zijn bipolaire stoornis. Verschillende andere landen hebben de komst van Ye wél tegengehouden. In Italië, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Polen gaan concerten van de rapper niet door.

NOS2 min read

GeneralJune 3, 2026

Prijs voor duurzaam mode-duo Hul le Kes: 'Wat bij ons hangt, is eerder weggegooid'

Het Arnhemse ontwerpersduo Hul le Kes ontvangt het Cultuurfonds Mode Stipendium, de belangrijkste modeprijs van Nederland. Oprichters Sjaak Hullekes en Sebastiaan Kramer kregen de prijs vanmiddag in cultuurhuis Felix Meritis in Amsterdam. Ze zien de winst als een stimulans voor hun streven naar een beter modesysteem. De ontwerpers krijgen het Mode Stipendium "niet alleen voor hun 20-jarig oeuvre, design en ontwerptalent, maar ook voor hun sociale en duurzame visie", staat in het juryrapport. "We zijn trots, want dit is een prijs voor de grote jongens", zegt Hullekes. "Je moet minstens vijftien collecties hebben gemaakt en internationaal opereren om in aanmerking te komen." "Het is ook echt een pluim voor ons team dat dit allemaal mogelijk maakt", zegt Kramer. Upcyclen Het duo ontmoette elkaar op modeopleiding ArtEZ in Arnhem. Samen runden ze een herenmodelabel waarmee ze in 2009 in de prijzen vielen. De gangbare manier van werken in de modewereld begon echter te wringen. In 2018 begonnen ze daarom Hul le Kes, een designermerk dat verspilling tegengaat en de mens centraal zet. Hun missie is verweven in alles wat de twee doen en maken. Zo werkt het merk vrijwel uitsluitend met oud textiel dat de ontwerpers upcyclen tot nieuwe kledingstukken. Dat textiel komt uit kringloopwinkels of van het Leger des Heils. Na tussenkomst van het duo gaat het naar luxe boetieks. "We kijken naar stoffen van goede kwaliteit. Wat wordt er veel weggegooid? Dat kunnen blouses van poplin katoen zijn, of chino's, of tafelkleden. We knippen het open, leggen onze patronen eroverheen en maken er wat nieuws van", zegt Hullekes. "Wat bij ons op de hanger hangt, is eerder weggegooid. We onderzoeken hoe we zoveel mogelijk textiel kunnen upgraden en naar een hoger segment kunnen brengen", vult Kramer aan. Dat is terug te zien in het design van het paar. Patchwork, waarbij lappen stof aan elkaar worden genaaid, speelt een grote rol. Soms opvallend, door combinaties van ruitpatronen, en soms juist bescheiden doordat er stoffen gebruikt worden die sterk op elkaar lijken. Hul le Kes staat ook bekend om natuurlijke verftechnieken. Overhemden en rokken hebben tie-dye-achtige patronen, gemaakt met biokleur. Die patronen vervagen met de tijd. "Veel wit textiel krijgt geen tweede leven omdat er vlekken op zitten. Wij zijn dat witte textiel gaan verven met afval van restaurants. Met uienschillen en avocadopitten. Zodat het kleine vlekje niet meer opvalt en je een heel nieuw patroon krijgt", legt Kramer uit. De jury roemt de gender fluid high fashion van het label. De meeste stukken uit de collecties zijn uniseks en geschikt voor veel verschillende lichaamstypen. Wat is het Cultuurfonds Mode Stipendium? Het Cultuurfonds Mode Stipendium is voor ontwerpers zowel een oeuvreprijs als een aanmoediging om zichzelf artistiek en zakelijk verder te ontwikkelen. Aan de prijs is een geldbedrag van 50.000 euro verbonden, afkomstig van een anonieme schenker. Eerder wonnen modeontwerpers als Duran Lantink, Iris van Herpen en Ronald van der Kemp. Het ontwerpersduo zegt imperfecties te willen vieren. Niet alleen die van textiel, maar ook die van mensen. Een belangrijk onderdeel van het merk is de Recovery Studio: een atelier waar mensen met mentale aandoeningen begeleid worden in het therapeutisch werken met stoffen. "Werken met je handen is helend. En wat ze maken, wordt op waarde geschat. Ze zien het terug in bladen of op televisie", zegt Hullekes. "Mensen voelen zich daardoor weer gezien." Couturelijn Het modebedrijf is daarmee ook een sociale onderneming. Zo moeten er heel wat ballen in de lucht worden gehouden. "Je kunt ons inhuren als circusartiesten", grapt Hullekes. Met het prijzengeld willen de twee 'tijd kopen' om hun creativiteit meer ruimte te geven. Ook zijn ze bezig met een couturelijn. "Veel van wat we maken is praktische kleding, maar mensen willen ook een Hul le Kes kunnen dragen op hun huwelijk of een andere speciale gelegenheid."

NOS3 min read

GeneralJune 3, 2026

Modeplatform Shein krijgt in Frankrijk boete van 22 miljoen euro

De Chinese webwinkel Shein heeft in Frankrijk een boete gekregen van 22 miljoen euro. De verkoper van goedkope kleding uit China krijgt die omdat kopers spullen niet goed kunnen retourneren. Ook is het bedrijf niet open over het gebruik van materialen en de herkomst ervan, waardoor milieuregels mogelijk worden overtreden. De Franse overheidsdienst die de boete oplegde, trof kleine plasticdeeltjes in kleding aan, zonder dat het gemeld was. Volgens de Franse fraudedienst houdt Shein ook verplichte informatie achter over waar producten vandaan komen. Shein noemt in een reactie de boete "disproportioneel" en zegt de bevindingen van de Franse overheidsdienst te betwisten. Eerdere onrust over Shein Shein kreeg in juli vorig jaar al een boete van 40 miljoen euro wegens nepkortingen. Winkeliers in Frankrijk mogen iets alleen een korting noemen als de prijs van een product lager is dan de laagste prijs in de dertig dagen voordat de actie begon. Bij meer dan de helft van de onderzochte aanbiedingen van Shein was dat niet het geval. De Chinese webwinkel raakte vorig jaar ook in opspraak doordat ze sekspoppen die op kinderen leken aanbood. Eind vorig jaar opende Shein in Parijs een fysieke winkel. Milieuactivisten en de modebranche protesteerden. Zij vinden dat de winkel niet past bij het chique imago van de Franse modestad. Een petitie met de titel ''Parijs verdient meer dan Shein'' werd ruim 120.000 keer ondertekend. EU begint onderzoek Tegen het bedrijf loopt ook nog een Europees onderzoek. De Europese commissie vindt dat het Chinese bedrijf onvoldoende doet om de verkoop van illegale producten tegen te gaan. De commissie vermoedt dat Shein in Europa gevaarlijke en illegale producten verkoopt. De Europese Commissie vindt daarnaast dat Shein onvoldoende doet om gebruikers te beschermen tegen het verslavende ontwerp van de website en de app. Zo kunnen consumenten punten of beloningen krijgen als ze actief zijn op het modeplatform.

NOS1 min read

GeneralJune 3, 2026

Zoon columnist Yesim Candan na voetbalcolumn geslagen met kettingslot

De zoon van Parool-columnist Yesim Candan is gisteravond in Amsterdam-Zuid geslagen met een kettingslot. De politie onderzoekt of er een verband is met een column over een incident waarbij de Amsterdamse voetbalclub ASV De Dijk betrokken was. "Ik ben echt ontdaan", zegt de 51-jarige columnist op sociale media. Tegen de NOS zegt ze dat het "naar omstandigheden" goed gaat met haar zoon. Op 15 mei verscheen in Het Parool een column van Candan over een voetbalwedstrijd tussen AFC en De Dijk, waarbij zij aanwezig was. "Op het moment dat de vrouwelijke scheidsrechter een penalty aan AFC toekende, stormde een groep jongens van de tegenpartij collectief op haar af", schrijft zij in haar column. Ze zouden de scheidsrechter daarbij hebben uitgescholden voor "kankerlijer". 'Structureel probleem' Volgens Candan is dit meer dan een losstaand incident. "Dit gaat over iets groters: over respect, opvoeding en de manier waarop jongens leren omgaan met autoriteit en met vrouwen. En ja, het schuurt om dit te benoemen, maar de tegenpartij was een multicultureel team." Candan schrijft dat in sommige voetbaldistricten ruim 70 procent een sterke stijging van agressie ervaart. "Dat is een structureel probleem." Naar aanleiding van de column ontving Het Parool een anonieme dreigbrief. Daarin staat dat de columnist en de krant gewaarschuwd zijn om niet te publiceren. De schrijvers zeggen te weten waar ze de columnist en haar zoon kunnen vinden. Burgemeester spreekt steun uit "In haar column pleit Yesim Candan voor respect en fatsoen", aldus burgemeester Halsema op sociale media. "In plaats daarvan wordt haar zoon mishandeld, mogelijk om de moeder het zwijgen op te leggen." Halsema noemt dat "afschuwelijk en onverteerbaar". Candan en haar zoon verdienen volgens de burgemeester "alle steun en vrijheid". De hoofdredacteur van Het Parool, Michiel Couzy, noemt de aanval "verschrikkelijk". "Als deze aanval verband houdt met haar column, is dit ook een aanval op de persvrijheid. Een columnist moet in alle vrijheid onderwerpen aan de orde kunnen stellen. Wij staan met z'n allen achter Yesim en haar zoon." De politie bevestigt een mishandeling in Amsterdam-Zuid te onderzoeken en roept getuigen op om zich te melden. Verder wil de politie niet veel kwijt over het incident.

NOS2 min read

GeneralJune 3, 2026

Uitslag eindexamens van 65.000 vmbo-leerlingen is dag vertraagd

Ongeveer 65.000 vmbo-leerlingen moeten langer op hun eindexamenuitslag wachten. Dat meldt het College voor Toetsen en Examens. Vanwege een "technische fout in de verwerking van normeringsgegevens" konden de n-termen van de examens niet worden bekendgemaakt, schrijft het college in een bericht. N-termen zijn de normeringstermen die bepalen hoeveel vragen goed moeten zijn om een voldoende te halen. De eindexamens van vmbo-leerlingen bestaan uit centraal schriftelijke en praktische examens beroepsgericht (cspe's) en centraal schriftelijke examens (cse's). De uitslagen van de cspe's komen altijd een week eerder en hadden vandaag bekend moeten worden. Deze examens bestaan uit meerdere onderdelen. Doordat de n-termen eerder bekend zijn kunnen docenten alvast nadenken over eventuele herkansingen. Tonia Rijlaarsdam-Veldhuis, teamleider bij het Aeres vmbo in Ede, zegt tegen de Algemene Onderwijsbond dat het bericht zorgt voor "stress" bij leerlingen, docenten en "op alle scholen". "Voor ons is dit één van de belangrijkste dagen van het jaar, ik maak mijn agenda leeg, ben half acht op school en had ingepland om met de examensecretaris en docenten om tafel te zitten voor de n-termen", zegt Rijlaarsdam-Veldhuis. "Nu kregen we vanochtend dit bericht en hebben we ook alle ouders en leerlingen moeten bellen om uit te leggen dat het een landelijk probleem is." De bekendmaking van de normeringstermen is naar morgenochtend 8.00 uur verplaatst.

NOS1 min read

GeneralJune 3, 2026

Podcast De Dag: stevenen we af op een super-El Niño?

"De wetenschap is duidelijk: El Niño staat in de komende maanden met 90 procent zekerheid voor de deur." Met die woorden waarschuwde secretaris-generaal van de Verenigde Naties António Guterres deze week voor de terugkeer van het weerfenomeen El Niño. Meteorologen zien aanwijzingen dat het deze keer uitzonderlijk sterk kan zijn. Sommigen spreken zelfs van een super-El Niño of een 'Godzilla'- El Niño. Het leidt wereldwijd tot alertheid. Wat is El Niño precies? Hoe ontstaat het weerfenomeen? En waarom denken experts dat het dit keer extra hevig wordt? NOS-klimaatredacteur Rob Ramaker legt in deze podcast uit wat wetenschappers in hun weermodellen zien. "Veel modellen laten zien dat de kans groot is dat er een zware aankomt. Dat heeft te maken met de verwachtingen voor de opwarming van het zeewater, in sommige modellen loopt die op tot wel 3 graden. Stel dat dit uitkomt, ik houd hier wel een slag om de arm, dan wordt het een record-El Niño", aldus Ramaker. Luisteren? Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren! Bij een sterke El Niño zijn gevolgen zoals droogte en overstromingen ook groter. Wereldwijd wordt het gemiddeld warmer door El Niño, de verwachting is dat 2027 hierdoor een uitzonderlijk warm jaar wordt. "In Indonesië en Australië wordt het droger en in Zuid-Amerika wordt het juist natter. En zo kan ik nog wel even doorgaan", zegt Ramaker. Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Bart Tuinman Redactie: Rosanne Sies Eindredactie: Judith van de Hulsbeek

NOS1 min read

PoliticsJune 3, 2026

Vijlbrief dreigt met uitzendverbod voor vleessector

Minister Vijlbrief dreigt de vleessector met een verbod op het inhuren van uitzendkrachten. Als de sector niet voor 15 juni aantoont dat er verbeteringen in de omgang met de arbeidskrachten zijn doorgevoerd, gaat hij hier werk van maken. Vijlbrief vertelde over deze "deadline" in een debat over arbeidsmigratie in de Tweede Kamer. Na afloop voegde hij er tegenover Nieuwsuur aan toe dat hij die zo'n twee maanden geleden, in een gesprek met de vleessector, al had gesteld. Hij zei dat er al sinds 2010 misstanden worden gemeld over de behandeling van personeel, veelal arbeidsmigranten, in bijvoorbeeld slachthuizen. De klachten gaan onder meer over onderbetaling, het aantal arbeidsuren dat gemaakt wordt, onveiligheid op de werkvloer, slechte huisvesting, intimidatie en geweld. 'Zien geen vooruitgang' Sinds 2021 zijn er volgens Vijlbrief al 29 gesprekken met de sector geweest, waarvan twaalf met hem en zijn voorgangers, maar dat heeft volgens hem niet geleid tot "de noodzakelijke vooruitgang". De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid vindt dat het nu genoeg is geweest. Als over anderhalve week niet is aangetoond, dat het beter gaat "ga ik werken aan een uitzendverbod, zo simpel is het". Als dat er komt, mogen er helemaal geen tijdelijke arbeidskrachten meer worden ingehuurd. Vijlbriefs voorganger Eddy van Hijum (NSC) kondigde vorig jaar al aan te werken aan een verbod op het gebruik van uitzendkrachten in de sector. Vijlbrief zegt nu: "Ik wil gewoon zien wat er gebeurd is, anders ga ik deze stok achter de deur inzetten".

NOS1 min read

EconomyJune 3, 2026

Zijn we straks minder afhankelijk van Amerikaanse tech? Als het aan de EU ligt wel

Je e-mail checken, series streamen en door social media scrollen. Goede kans dat dit allemaal gebeurt via de cloud van Amerikaanse bedrijven. De Europese Commissie komt met een plan om de Europese afhankelijkheid van deze techbedrijven te verminderen. Zo wil de EU onderzoek en innovatie ondersteunen om de nieuwe generatie van cloud- en AI-technologie hier in Europa te ontwikkelen. Ook is het doel om binnen zeven jaar de capaciteit van Europese datacenters te verdrievoudigen. Daarom wil de EU het makkelijker maken om datacenters te bouwen. De komst van al die nieuwe datacenters moet wel duurzaam gebeuren, zegt de commissie erbij. Dus er moet voldoende groene elektriciteit en water voor zijn. 'Eigen keuzes' "We kunnen het ons niet veroorloven om afhankelijk te zijn van anderen om onze ziekenhuizen draaiende, ons energienetwerk stabiel en onze diensten veilig te houden", zegt Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen. "Dit gaat om het beschermen van onze burgers, het verdedigen van onze belangen en het maken van onze eigen keuzes." Uiteindelijk moeten bedrijven en ook burgers makkelijker kunnen kiezen tussen Amerikaanse giganten als Google, Microsoft en Amazon, en Europese aanbieders. KPN: veel vraag naar KPN lanceerde vorige week nog een gezamenlijke 'Europese soevereine cloud' met het Duitse bedrijf Schwarz Digits. Dat is onderdeel van hetzelfde concern als Lidl. Volgens het telecombedrijf groeit de vraag naar Europese clouddiensten al. "Er is op dit moment een grote vraag naar die Europese soevereine oplossing en daar stappen we nu in", zegt KPN-bestuursvoorzitter Joost Farwerck. "Het is vooral door geopolitieke ontwikkelingen aangejaagd. De vraag komt met name vanuit overheidsinstellingen, de financiële sector en de zorgsector. Wij kunnen garanderen dat data die wij opslaan voor klanten onder Europese regelgeving vallen en onder niet Amerikaanse of andere." Techexpert en autonomie-activist Bert Hubert is blij met de Europese plannen. "De commissie gaat als eerste zijn eigen data weer terughalen. Ze geven het goede voorbeeld en dan durft het bedrijfsleven ook mee te gaan." Hij verwacht niet dat er enkele heel grote Europese techbedrijven zullen verrijzen. "Ik weet ook niet helemaal of we dat moeten willen. Want als we overgaan van een Amerikaanse monopolist naar een Europese monopolist, dan zijn we er ook niet veel op vooruitgegaan. Het lijkt er meer op dat er een veelheid van bedrijven komt." Hubert denkt ook dat die best de concurrentie aankunnen met de Amerikaanse techgiganten. "Want zo goedkoop zijn die op dit moment helemaal niet." Chips en open source Sinds 2023 stimuleert de EU al met miljarden de ontwikkeling en productie van computerchips in de EU. In dit nieuwe plan wil de EU de chipsindustrie nog verder stimuleren. Zo moet de groei van Europese cloud- en AI-diensten leiden tot meer vraag naar Europese chips. Ook wil de EU stimuleren dat er meer gebruik wordt gemaakt van zogeheten opensource-software. Dat is software waarbij de makers de broncode openbaar beschikbaar maken. Iedereen kan de software of delen daarvan dus bekijken, kopiëren of aanpassen. Het plan is dat vooral overheden vaker gebruik maken van opensource-software. Binnen de EU wordt er jaarlijks zo'n 264 miljard euro uitgegeven aan vooral Amerikaanse IT-diensten. Volgens de Europese Commissie kan dat dus anders. Strafhof stapte over Een voorbeeld van de gevolgen van afhankelijkheid van Amerikaanse techbedrijven is wat er gebeurde bij het Internationaal Strafhof in Den Haag. President Trump stelde vorig jaar sancties in tegen de hoofdaanklager, omdat het Strafhof arrestatiebevelen had uitgevaardigd tegen de Israëlische premier Netanyahu vanwege de oorlog in Gaza. Die hoofdaanklager verloor daardoor toegang tot zijn Outlook-mail van Microsoft. Eind vorig jaar stapte het Strafhof daarom over van Microsoft naar Open Desk. Die software is open source en gratis, en werd ontwikkeld door een bedrijf in handen van de Duitse overheid. Microsoft: eerlijke concurrentie In een reactie zegt Microsoft de ambitie van de EU te steunen. "Dat moet gebeuren op basis van openheid, samenwerking en eerlijke concurrentie", zegt een woordvoerder. "Europese bedrijven en overheidsinstellingen moeten de ruimte hebben om hun keuzes te baseren op een brede risicoafweging binnen een open en concurrerende markt." De plannen van de Europese Commissie moeten nog worden goedgekeurd door het Europees Parlement en de EU-landen.

NOS3 min read